တၢ်နဲၣ်ကျဲလၢတၢ်အိၣ်ရ့လိာ်ဘၣ်သကိးသးပူၤဖျဲးဒီးတၢ်လီၤဘၣ်ယိၣ်ဖဲ COVID-19 ကတီၢ်ခါ

Multilingual Resources

Image

ဆဲးဘၣ်ကသံၣ်ဒီသဒၢမ့ၢ်ဂ့ၤ တဆဲးဘၣ်ဒံးမ့ၢ်ဂ့ၤ န့ၢ်အိၣ်ဒီးတၢ်ရဲၣ်တၢ်ကျဲၤလၢ ကထံၣ်လိာ်အိၣ်သကိးသးဒီးတံၤသကိးဒီးဟံၣ်ဖိဃီဖိ လၢတၢ်ဂိၢ်ခါအံၤန့ၣ် ဆိကမိၣ်ဘၣ်ဃး တၢ်လၢနမၤအီၤသ့ လၢအမၤစၢၤဘၣ်နနီၢ်ကစၢ်ဒီးနပှၤသးဘိတဖၣ် ပူၤဖျဲးကွံာ်ဒီး COVID-19 အဂီၢ်တက့ၢ်ႋ

တၢ်ဆဲးဘၣ်ကသံၣ်ဒီသဒၢ မ့ၢ်တၢ်ပူၤဖျဲးအဂ့ၤကတၢၢ် လၢကဒီသဒၢကွံာ်နၤဒီးပှၤလၢနခိၣ်နဃၢၤ လီၤဆီဒၣ်တၢ် ပှၤသ့ၣ်တဖၣ်လၢ တကြၢးထီၣ်ဘးလၢကဆဲးဘၣ်ကသံၣ်ဒီသဒၢဒံးဘၣ်အဂီၢ်န့ၣ်လီၤႋ ကသံၣ်ဒီသဒၢတဖၣ် အိၣ်ဒီးအကံၢ်စီပတီၢ်ထီ လၢတၢ်ဒီသဒၢတၢ်ဆူးတၢ်ဆါနးနးကလဲၣ်ဒီးတၢ်သံတၢ်ပှၢ်အဂီၢ် ဘၣ်ဆၣ် နမ့ၢ်ဆၢတဲာ်လၢကအိၣ်ဖှိၣ်ရ့လိာ်သကိးသးန့ၣ် ဆဲးဘၣ်ကသံၣ်ဒီသဒၢမ့ၢ်ဂ့ၤ တဆဲးဘၣ်ဒံးမ့ၢ်ဂ့ၤန့ၣ် အိၣ်ဒီးတၢ်လီၤဘၣ်ယိၣ်လၢတၢ်ရၤလီၤ COVID-19 တၢ်ဘၣ်ဂာ်န့ၣ်လီၤႋ တၢ်ဆဲးကသံၣ်ဒီသဒၢ တၢ်ကးဘၢမဲာ် တၢ်သ့ကဆှီစု ဒီးတၢ်အိၣ်လၢဟံၣ်ဖဲလၢနမ့ၢ်ဆိးက့အခါန့ၣ် မ့ၢ်ကျဲပတီၢ်တဖၣ်ခဲလၢာ်လၢနမၤထွဲအီၤသ့ လၢကဒီသဒၢဘၣ်ပှၤဂုၤဂၤတဖၣ်အဂီၢ်န့ၣ်လီၤႋ

တၢ်အိၣ်ဖှိၣ်ရိဖှိၣ်သကိးသးလၢကမျၢၢ်ကျါ

လၢခီၣ်ထံးခီၣ်ဘိ

  • တၢ်မ့ၢ်အိၣ်ဖှိၣ်ရိဖှိၣ်သကိးသးလၢကမျၢၢ်ကျါခဲအံၤ- တၢ်ဆဲးကသံၣ်ဒီသဒၢ မ့ၢ်ကျဲအဂ့ၤကတၢၢ် လၢကဒီသဒၢလီၤနနီၢ်ကစၢ်လၢတၢ်ဆိးက့ဆါဘီနးနးကလဲာ် တၢ်ထီၣ်တၢ်ဆါဟံၣ် မ့တမ့ၢ် တၢ်သံတၢ်ပှၢ် ခီဖျိလၢ COVID-19 အဂီၢ်န့ၣ်လီၤႋ
  • ကျီၤတၢ်ကးဘၢမဲာ်ႋ ဆဲးကသံၣ်ဒီသဒၢ၀ံၤမ့ၢ်ဂ့ၤ တဆဲးဘၣ်ဒံးမ့ၢ်ဂ့ၤ ပှၤသးနံၣ်ယဲၢ်နံၣ်ဒီးဆူဖီခိၣ်တဖၣ် အလီၢ်အိၣ်လၢဘၣ်ကျီၤတၢ်ကးဘၢမဲာ် ဖဲဟးလၢတၢ်ချၢဆူကမျၢၢ်ကျါတၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲတဖၣ် ဒီးတၢ်ချၢတၢ်မူးတၢ်ပွဲတဖၣ်လၢအိၣ်ဒီးပှၤ 500 ဂၤ မ့တမ့ၢ် ဆူဖီခိၣ် ဒ်အမ့ၢ် ခီရှၢး မ့တမ့ၢ် တၢ်လိာ်ကွဲအမူးတဖၣ်န့ၣ်လီၤႋ ပဟ့ၣ်ဂံၢ်ဟ့ၣ်ဘၣ်တၢ်သပှၢ်ပှၢ်လၢ ဖိသၣ်သးနံၣ် 2 ဒီး 4 နံၣ်ဘၢၣ်စၢၤတဖၣ် ဘၣ်ကျီၤတၢ်ကးဘၢမဲာ်စ့ၢ်ကီးန့ၣ်လီၤႋ
  • အိၣ်လၢဟံၣ် ဖဲနမ့ၢ်ဆိးက့ မ့တမ့ၢ် အိၣ်ဒီးတၢ်ဆါက့ၢ်ပနီၣ်တဖၣ်တက့ၢ်ႋ
  • ရဲၣ်ကျဲၤပာ်လီၤဆိတၢ်ႋ နီၣ်သိလ့ၣ်လၢနနီၢ်ကစၢ်ဒၣ်နဲ မ့တမ့ၢ် စူးကါကျဲအဂၤ လၢကက့ၤဘၣ်ဆူဟံၣ် ဖဲနမ့ၢ်သ့ၣ်ညါလီၤသးလၢ အိၣ်ဘၣ်လၢတၢ်လီၢ်တလီၤပူၤဖျဲး မ့တမ့ၢ် တဘီၣ်တညီအလီၢ် ဒ်အမ့ၢ် သံးကျးအိၣ်ဒီးပှၤဂီၢ်မုၢ်ဂီၢ်ပၤလၢတကျီၤတၢ်ကးဘၢ်မဲာ် တက့ၢ်ႋ

နီၢ်ကစၢ်တၢ်အိၣ်ဖှိၣ်ရိဖှိၣ်လိာ်သးလီၤဆီ

တချုးလၢနရဲၣ်ကျဲၤမၤတၢ်အိၣ်ဖှိၣ်ရ့လိာ်မုာ်လိာ်

  • ကွၢ်သမံသမိးနပှၤတမှံၤအနီၣ်ဂံၢ်ႋ ဆိကမိၣ်ဘၣ်ဃးဒီးပှၤလၢနကွဲးမုာ်အီၤတဖၣ်တက့ၢ်ႋ မ့ၢ်ပှၤသ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ် အိၣ်ဒီးတၢ်လီၤဘၣ်ယိၣ်အါလၢ COVID-19 ဧါ ပၣ်ဃုာ်ဒီး ပှၤဖိသၣ်သးစၢ်တဖၣ် လၢတကြၢးထီၣ်ဘးဆဲးဘၣ်ကသံၣ်ဒီသဒၢဒံးဘၣ်ဧါႋ နသ့ၣ်ညါလၢမ့ၢ်နပှၤတမှံၤတဖၣ် ဆဲးဘၣ်ကသံၣ်ဒီသဒၢလံဧါ တဆဲးဘၣ်ဒံးဘၣ်ဧါႋ နမ့ၢ်တသ့ၣ်ညါ အကါဒိၣ်လၢကသံကွၢ်ဒ်သိးနရဲၣ်ကျဲၤလီၤတၢ်ဘၣ်ထွဲဒီးအီၤကသ့အဂီၢ်န့ၣ်လီၤႋ
  • ရဲၣ်ကျဲၤပာ်လီၤဆိတၢ်လၢညါႋ ဒူၣ်ဖိထၢဖိတဖၣ်အါဒံအါဂၤမ့ၢ်ဆဲးဘၣ်ကသံၣ်ဒီသဒၢ၀ံၤလံ မ့တမ့ၢ် ဒူၣ်ဖိထၢဖိတဂၤဂၤ လၢတဆဲးဘၣ်ဒံးကသံၣ်ဒီသဒၢ အိၣ်ဒီးတၢ်လီၤဘၣ်ယိၣ်အါလၢကဆိးက့နးနးခီဖျိလၢ COVID-19 အဃိန့ၣ် ကျဲအပူၤဖဲးဒိၣ်ကတၢၢ် မ့ၢ်တၢ်ထံၣ်လိာ်သးခီဖျိလီၢ်ယံၤခီတုၤန့ၣ်လီၤႋ နမ့ၢ်ဆၢတဲာ်လၢကထံၣ်လိာ်သးလၢနီၢ်ကစၢ်တခီန့ၣ် မၤလီၤတံၢ်တၢ်ထံထံဆးဆးဒီးတံၤသကိးတဖၣ်ဒီးဟံၣ်ဖိဃီဖိ ဘၣ်ဃး နကပာ်တၢ်ပူၤဖျဲးဂ့ၢ်၀ီလၢတၢ်အကါဒိၣ်ကတၢၢ် ဖဲတၢ်အိၣ်သကိးထံၣ်လိာ်သးအခါတက့ၢ်ႋ
  • လဲၤတၢ်က့ၤတၢ်လၢတၢ်ပူၤဖျဲးအပူၤႋ နမ့ၢ်ရဲၣ်ကျဲၤပာ်လီၤလၢကလဲၤတၢ်က့ၤတၢ် ဃုာ်သကိးဒီးဟံၣ်ဖိဃီဖိ မ့တမ့ၢ် တံၤဿကိးတဖၣ်န့ၣ် ၀ံသးစူၤ လူၤပိာ်မၤထွဲ CDC တၢ်လဲၤတၢ်က့ၤအတၢ်နဲၣ်ကျဲတက့ၢ်ႋ ပာ်သူၣ်ပာ်သးလၢ နမ့ၢ်လဲၤတၢ်ဆူ တၢ်လီၢ်တတီၤလၢအိၣ်ဒီး COVID-19 တၢ်ဘၣ်ကူဘၣ်ဂာ်အိၣ်အါ န့ၣ် နဘၣ်ပာ်သးသဒ့ၣ်အါထီၣ်လၢတၢ်ကျီၤတၢ်ကးဘၢမဲာ်ဒီးတၢ်စီၤစုၤယံၤလိာ်သး 6 ခီၣ်ယီၢ် (2 မံးထၢၣ်) လၢပှၤကမျၢၢ်ကျါန့ၣ်လီၤႋ
  • မၤတၢ်လၢတၢ်ချၢႋ တၢ်အိၣ်ရ့လိာ်ဘၣ်သးလၢတၢ်ချၢ မ့ၢ်တၢ်လၢအလီၤပူၤဖျဲးန့ၢ်လၢတၢ်သူၣ်ထီၣ်ပူၤန့ၣ်လီၤႋ နမ့ၢ်ဘၣ်အိၣ်လၢတၢ်သူၣ်ထီၣ်ပူၤ ဃုထၢတၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲတတီၤလၢ ကလံၤကလီဖျိဂ့ၤ ဒ်အမ့ၢ် ဒၢးတဖျၢၣ်လၢအိၣ်ဒီးပဲတြီဖိအိးထီၣ်သးတက့ၢ်ႋ
  • မၤတၢ်ဆံးဆံးႋ တၢ်အိၣ်ဖှိၣ်ရိဖှိၣ်ဘၣ်လိာ်သးအဂၤဒံးစှၤန့ၣ်ဒံးဂ့ၤ၀ဲ ဖဲလၢနမ့ၢ်အိၣ်ထံၣ်လိာ်ဘၣ်သးဒီးပှၤလၢတမ့ၢ်တဒူၣ်ဖိထၢဖိအဂီၢ်န့ၣ်လီၤႋ
  • မၤအီၤဖုၣ်ဖုၣ်ႋ မၤတၢ်အဆၢကတီၢ်တယံာ်ဘၣ်န့ၣ် မၤစှၤလီၤ COVID-19 အတၢ်ရၤလီၤသးသ့န့ၣ်လီၤႋ တၢ်အိၣ်ဖှိၣ်လိာ်သကိးသးမီကိာ်န့ၣ် မ့ၢ်စ့ၢ်ကီးတၢ်လၢ ဒုးအိၣ်ကဆှီဘၣ်စုဒီးမၤကဆှီဘၣ်တၢ်မဲာ်ဖံးခိၣ်တဖၣ်ညီအဂီၢ်န့ၣ်လီၤႋ
  • ကွၢ်ဆိကမိၣ်တၢ်လၢဖိသၣ်တဖၣ်အဂီၢ်ႋ ဖိသၣ်တဖၣ် အိၣ်စီၤစုၤယံၤလိာ်သးဃုခီၣ်ယီၢ်တသ့ဘၣ် အဃိ တၢ်ကျီၤတၢ်ကးဘၢမဲာ်ဒီးတၢ်သ့ကဆှီစုမ့ၢ်တၢ်လၢအကါဒိၣ်န့ၣ်လီၤႋ တိၢ်နီၣ်- ဖိသၣ် 2 နံၣ်ဆူဖီလာ်တဖၣ် လ့ၤတက့ၤတဘၣ်ကျီၤတၢ်ကးဘၢမဲာ်ဘၣ်ႋ နပှၤဟံၣ်ဖိဃီဖိအသးနံၣ်မ့ၢ်စှၤန့ၢ် 2 နံၣ် မ့တမ့ၢ် ကျီၤတၢ်ကးဘၢမဲာ်တသ့ဘၣ်န့ၣ် မၤစှၤလီၤတၢ်အိၣ်သကိးလိာ်သးဒီးပှၤဂၤ လၢတဆဲးဘၣ်ဒံးကသံၣ်ဒီသဒၢ မ့တမ့ၢ် ပှၤတသ့ၣ်ညါဘၣ်လၢမ့ၢ်အဆဲးဘၣ်ကသံၣ်ဒီသဒၢလံဧါတက့ၢ်ႋ
  • သမံသမိးကွၢ်တၢ်အိၣ်ဆူၣ်အိၣ်ချ့ႋ သံကွၢ်ပှၤတဖၣ်လၢ မ့ၢ်အ၀ဲသ့ၣ်အိၣ်ဒီးတၢ်ဆါက့ၢ်ပနီၣ်တဖၣ် ဒ်အမ့ၢ် တၢ်ကူး လိၤကိၢ် မ့တမ့ၢ် ကသါတလၢသါ လၢအပူၤကွံာ် 2 နွံန့ၣ်ဧါႋ မၢပှၤတမှံၤတဖၣ်လၢကထိၣ်အနီၢ်ခိတၢ်ကိၢ်တၢ်ခုၣ် တချုးဟဲတုၤတက့ၢ်ႋ ပှၤတဂၤလၢ်လၢ်လၢအလိၤကိၢ် - မ့တမ့ၢ် ပှၤလၢအိၣ်ဒီးတၢ်ဆါက့ၢ်ပနီၣ်အဂုၤဂၤတဖၣ် မ့တမ့ၢ် သ့ၣ်ညါလၢအိၣ်ဘူးတံၢ်ဘၣ်ဒီး ပှၤတဂၤဂၤလၢဘၣ်ဂာ် COVID-19 လၢအပူၤကွံာ်ခံနွံန့ၣ် - ကြၢးအိၣ်လၢဟံၣ်န့ၣ်လီၤႋ
  • ဒိးမၤကွၢ်သးႋ ဆဲးဘၣ်ကသံၣ်ဒီသဒၢမ့ၢ်ဂ့ၤ တဆဲးဘၣ်ဒံးမ့ၢ်ဂ့ၤ နမၤစှၤလၤတၢ်လီၤတၢ်ဘၣ်ဂာ်အတၢ်လီၤဘၣ်ယိၣ်သ့ခီဖျိ တၢ်လဲၤဒိးမၤကွၢ်သးတချုးတၢ်အိၣ်ဖှိၣ်ရိဖှိၣ်သကိးသး 72 နၣ်ရံၣ်သ့န့ၣ်လီၤႋ တၢ်မၤကွၢ်သးလၢဟံၣ်န့ၣ် တၢ်မၤအီၤသ့ဖဲတၢ် မူးတၢ်ပွဲအနံၤန့ၣ်လီၤႋ တၢ်မၤကွၢ်အစၢမ့ၢ်ဖျါလၢတအိၣ်ဒီးတၢ်ဆါသနာ်က့ မ့ၢ်တၢ်အကါဒိၣ်လၢ ကဘၣ်လူၤပိာ်မၤထွဲဒံး တၢ်ပူၤဖျဲးဂ့ၢ်၀ီအတၢ်ဟ့ၣ်ပလီၢ်အဂုၤဂၤ ဘၣ်တၢ်ပာ်ဖျါအီၤလၢကဘျံးပၤအံၤန့ၣ်လီၤႋ
  • ထီထီၣ် WA တၢ်ဘိးဘၣ်သ့ၣ်ညါ လၢနလီတဲစိစိာ်စုႋ တၢ်အံၤကဟ့ၣ်ဒုးပလီၢ်နၤ လၢမ့ၢ်နဘၣ်ကူဘၣ်ဂာ် COVID-19 ဧါ ဒီးဟ့ၣ်ပလီၢ်ဘၣ်ပှၤဂုၤဂၤလၢတပာ်ဖျါမံၤသၣ် ဖဲနမ့ၢ်ဘၣ်ဂာ်တၢ်ဆါန့ၣ်လီၤႋ WA Notify မ့ၢ်နီၢ်ကစၢ်တၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢအလၢပှဲၤဒီးတၢ်တသ့ၣ်ညါလၢနမ့ၢ်မတၤလဲၣ် မ့တမ့ၢ် နလဲၤဘၣ်တၢ်လီၢ်ဖဲလဲၣ်န့ၣ်လီၤႋ

ဖဲနီၢ်ကစၢ်တၢ်အိၣ်ရ့လိာ်သကိးသးကတီၢ်ခါ

  • ကျီၤတၢ်ကးဘၢမဲာ်ႋ နမ့ၢ်ဘၣ်အိၣ်ဖှိၣ်သကိးသးလၢတၢ်သူၣ်ထီၣ်အပူၤဒီးပှၤဂၤလၢတမ့ၢ်နဒူၣ်ဖိထၢဖိန့ၣ် တၢ်ဟ့ၣ်ကူၣ်ဟ့ၣ်ဖးအိၣ်လၢ ပှၤကိးဂၤဒဲးကဘၣ်ကျီၤတၢ်ကးဘၢမဲာ် မ့တမ့ၢ်ဘၣ်လၢ ပှၤအိၣ်သကိးလိာ်သးတဖၣ် ဆဲးဘၣ်ကသံၣ်ဒီသဒၢ၀ံၤလၢပှဲၤန့ၣ်လီၤႋ ကတီၤပာ်စၢၤတၢ်ကျီၤဘၢမဲာ်တဖၣ်လၢပှၤလၢသးပ့ၤနီၣ်ဘၣ်၀ဲအဂီၢ်တက့ၢ်ႋ
  • သ့ကဆှီစုႋ တၢ်သ့စုအလီၢ်မ့ၢ်တအိၣ် ကရဲာ်ကတီၤန့ၢ်ကသံၣ်ထံမၤကဆှီစုတက့ၢ်ႋ
  • ပလီၢ်သးလၢတၢ်အိၣ်စီၤစုၤယံၤလိာ်သးဒီးပာ်ပနီၣ်တၢ်အိၣ်ဘူးတံၢ်လိာ်သးႋ မ့ၢ်သ့ အိၣ်စီၤစုၤယံၤလိာ်သး 6 ခီၣ်ယီၢ် လီၤဆီဒၣ်တၢ်လၢပှၤအိၣ်ဒီးတၢ်လီၤဘၣ်ယိၣ်အါလၢဘၣ်ဂာ် COVID-19 နးနးကလဲၣ် မ့တမ့ၢ် ပှၤတဖၣ်လၢဆဲးဘၣ်ကသံၣ်ဒီသဒၢတလၢပှဲၤဒံးဘၣ်တက့ၢ်ႋ
  • အိးထီၣ်ပဲတြီဖိတဖၣ်ႋ အိၣ်ထီၣ်ကွံာ်မဲတြီဖိတဖၣ် ဖဲဒၢးတဖၣ်လၢပှၤကအိၣ်ရိဖှိၣ်လိာ်သကိးသး ဒ်သိးကလံၤကလီအူတၢ်ကဖျိအဂီၢ်တက့ၢ်ႋ
  • မၤကဆှီတၢ်ႋ မၤကဆှီသံကွံာ်တၢ်မဲာ်ဖံးခိၣ်တဖၣ်လၢတၢ်စူးကါအီၤခဲအံၤခဲအံၤ ဖဲတၢ်အိၣ်ရ့လိာ်သကိးသးကတီၢ်ခါဒီးဖဲအ၀ံၤလီၢ်ခံတက့ၢ်ႋ

ဖဲနီၢ်ကစၢ်တၢ်အိၣ်ရ့လိာ်သကိးသး၀ံၤ

  • သ့ကဆှီစု (ဒီးတဘျီ) တက့ၢ်ႋ သ့ကဆှီစုလၢဆးပၠၣ်ဒီးထံ 20 မံးနံးတက့ၢ်ႋ
  • မၤကဆှီသံတၢ်ဃၢ်ႋ မၤကဆှဲကဆှီဆိကွံာ် တၢ်မဲာ်ဖံးခိၣ်တဖၣ်ခဲလၢာ် လၢဘၣ်တၢ်ဟံးတၢ်ဖီၣ်ဘၣ်အီၤလၢပှၤတမှံၤတဖၣ် ဒ်အမ့ၢ် တၢ်ပိာ်ခိၣ်ဒါတဖၣ် ပဲတြီစုဖီၣ်တဖၣ် ဒီးတၢ်လုၢ်ထံဒၢးအတၢ်ဖိတၢ်လံၤတဖၣ် လၢဆးပၠၣ်ဒီးထံ ၀ံၤဒီးကသံၣ်ထံမၤသံတၢ်ဃၢ်တက့ၢ်ႋ
  • ကွၢ်သမံထံတၢ်ဆါက့ၢ်ပနီၣ်တဖၣ်ႋ နမ့ၢ်အိၣ်ထီၣ်ဒီးတၢ်ဆါက့ၢ်ပနီၣ်တဖၣ်ထီရီၤတမံၤန့ၣ် မၤကွၢ်သးတက့ၢ်ႋ ဟ့ၣ်ပလီၢ်ဘၣ် ပှၤဂုၤဂၤတဖၣ် လၢဖဲအိၣ်ဖှိၣ်ရ့လိာ်ဘၣ်သး ဖဲလၢပှၤဟဲအိၣ်သကိးလိာ်သးတဖၣ်အကျါတဂၤဂၤ မ့ၢ်ဖျါလၢဘၣ်ဂာ်ဒီးတၢ်ဆါန့ၣ်တက့ၢ်ႋ ကွၢ်အါထီၣ်တၢ်ဂ့ၢ်တၢ်ကျိၤဘၣ်ဃးဒီး တၢ်လၢဘၣ်မၤအီၤဖဲနမ့ၢ်ဘၣ်ဂာ်တၢ်ဆါ တက့ၢ်ႋ