U'j te aq'b'il tumel se'n tu'n kyb'anta kynik'et chemb'il twutz tx'u'j yab'il COVID-19

Multilingual Resources

Image

Ex qa oje chi ok q'o'n tq'anmela moqa ttoch'a ex qa mi'na, aj taja tu'n tchmeta kyuk'el txb'oja ex tjaxjala toj amb'il lu' te che'w, b'isinkub'a ti'tzin tumel tu'n tkub' tb'inchana tu'n mi'na tz'ok lememin ex tu'n kykoleta twutz tx'u'j yab'il COVID.-19.

Ajqa ite'k tq'anmela a jun tumel tu'n tkoleta ex tu'n kykolet txjalila twutz tx'u'j yab'il, aqexixja na'm tk'ulil kanen kyab'q'i tu'n tok q'oyet kyq'anmel. Aqe q'anmel moqa toch' nim nkyq'anen tu'n mi'na tz'ok lemtz'ija tx'uj yab'il ex tu'n mi'na qo kyim, me qa ma kub' tb'isina tu'n tok jun tchemb'ila qa tok tq'anmela moqa mi'ne, ja'ku tz'el lememin tx'u'j yab'il COVID-19. Tu'n tmojina tu'n kykolet txqantl xjal tu'n mi'na tz'oka yab'il kyi'j, ja'ku mojina tu'n tok tq'ona tq'anmel, tu'n tajb'en maqb'il ttziya, tu'n txjet tq'ob'a moqa tu'n tkyeja tjaya qa at yab'il ti'ja, aqe junjun tumel lu' ja'ku chi b'ant tu'na te moyil tx'u'j yab'il.

Chemb'il kyxol txqan xjal

Toj tkyaqil tumel, qa matxe tz'ok chmeta kyuk'el txqantl xjal ja'la:

  • Q'onka tq'anmela a jun tumel tu'n tkolet tchwinqlala twutz tx'u'j yab'il, tu'n tokx jpeta toj jaq'anmil moqa tu'n tkyima noq tu'n tpaj tx'u'j yab'il COVID-19.
  • Tz'ajb'en maqb'il ttziya. aqe xjal te jwe' kyab'qi ex nmaq, tok moqa mya' tok kyq'anmel moqa kytoch', il ti'j tu'n tajb'en maq'bil kytzi kyoj kkyaqil temb'il jpu'n tojxe moqa ti'jxe ja toj b'e ex qe chemb'il ja' chi pon kanin txqan xjal te 500 kyb'aj moqa txqantl, se'nku jni' chi'mil, chnab' moqa xpo'tzil. Nqo q'umana tumel tu'n majqex k'wal te kab'e 2 ex kyaje 4 ab'q'i tu'n tok kyq'o'n maqb'il kytzi.
  • Tkyeja tjaya ajqa at yab'il ti'ja moqa at nim yek'b'il tx'u'j yab'il ti'ja.
  • Nik'unkuya toj tb'anel ex tojxix amb'il. B'a'nx txi' tjqelin tib'a axa toj txoktza mi'na txi' ttziyina tu'n juntl xjal tu'n txi' q'inteya qa ata toj jun temb'il mya' b'a'n ta'ya moqa tky'eya kub' tena antza se'nku ju'n jak'ayb'il q'e'n ya at'eya txqan xjal mixti' maqb'il kytzi tok.  
  • Q'onkuxa WA te q'ol tqanil  toj tk'ux yolb'ila smasthpone. Ajo lu' kmojil ti'ja qa matxe tena toj jun temb'il ja' at xjal tok tx'u'j yab'il COVID-19 ti'j ex kxe'l tq'o'n tqanil kye txqantl xjal toj ewjil qa at yab'il kyi'j aj te toj yek'b'il. WA te q'ol tqanil jun tumel tu'n tkoleta twutz tx'u'j yab'il ex mixti' nxi' tyek'in tqanil alkyeya ex ttena kye txqantl xjal                                                                                              

Chemb'il jpu'n kyten

K'ayinkuxa kyb'aj tulila moqa ttxokenja

  • B'insinkuxixa alkye. Qe xjal kchi tzajil ttxko'na. ¿Ate' tzin xjal ja'ku tz'ok lemtz'ej tx'u'j yab'il COVID-19 kyi'j, majqex jni' tal mutz' k'wal a mlay b'an tu'n tok kyq'anmel moqa kytoch' ja'la? ¿b'intzin tu'na qa oje tz'ok kyq'anmel moq kytoch' ttxokenja1? qa mi'na b'in tu'na, il ti'j tu'n txi' tqanina tu'n tb'an txi' tnik'una tchemb'ila tojxix tumel
  • Nik'unkuya tojxix amb'il ajqa nim qe jaxjxal na'm tok q'oyet kyq'anmel moqa kytoch' moqa nim xjal ja'ku tz'ok lemtz'ij tx'u'j yab'il COVID-19 jun paqx kyi'j, a jun tb'anel tumel tu'n kyok chmet toj paqanil moqa noq toj k'ux yolb'il. Aj ma tz'ok tchmo'n tib'a kyuk'el txjalila, q'umanxa tqanil kye tu'n tok kyka'yin kyib' tu'n mi'na tz'el lemememin tx'u'j yab'il kyi'j.
  • B'a'nx klon tib'a aj tex b'eta. ajqa nkub' tb'isina tu'n tok chmeta kyuk'el tjaxjala moqa txb'oja, ka'yinkuxa u'j te aq'bil tumel kye Ttxuyil temb'il te Ka'yil tu'n mi'na tz'ok lemt'zij Yab'il (Centers for Disease Control and Prevention (CDC, qe tz'ib'inte toj yol inglés)) b'a'nx b'ina tqanil aj tiky'xa toj jun tnam ja' ta'ya txu'j yab'il COVID-19 il ti'j tu'n tok tka'yina qa tkyaqil tok maqb'il ttzi ex tu'n tel kylaqb'in kyib' te jwe' txol qqan (2 kyxol) kyaqil xjal tu'n tel kylaq'b'en kyib' kyi'j txqantl xjal.                                                                                                                                                                                                                       
  • Chmonk tib'a pe'n. aqe chemb'il twutz pe'n moqa toj b'e mya'le ja'ku tz'ok lemtz'ej yab'il kyi'j xjal se'nku qe jpu'n moqa tojxe ja. ajqa ma tena toj jun temb'il jpu'n tojxe ja, jayoma jun temb'il nim kyq'iq in okx toj, se'nku jun ja jqo'n qe tka'yb'il.
  • B'inchana tchemb'ila mya' nim kyb'aja. aj tok chmeta kyuk'el txqantl xjal mya' toj tjaya, qa mya' nim kyb'aj xjal, tb'anel ikyja.    
  • B'inchana tchemb'ila toj jun paq amb'il. Ajqa mya' nim amb'il sok chmeta kyuk'el txqantl xjal, mya'la ja'ku tz'el lemimin tx'u'j yab'il COVID-19. Ex juntl, qa mya' nim amb'i sok chmet txqantl xjal nmojin tu'n tten jni' kyq'ob' txjo'nqe.
  • B'a'nx ka'yina kyi'j k'wal. aqe k'wal kuj tu'n kyten naqchaj kyi'j txqantl kyuk'el, tu'n ikyja il ti'j tu'n tok q'o'yet maqb'il kytzi ex tu'n chq'al tu'n tel txjet kyq'ob'. Na'nku tu'na: ! Aqe k'wal na'm kyel kab'e ab'q'i mlay b'ant tu'n tok q'oyet maqb'il kytzi! mi'na chi okx ttziyina xjal na'm tok kyq'anmel moqa kytoch' moqa mib'in tu'na qa tok mo mi'na ex ma qa mya' b'in tu'na qa ate' k'wal na'm kye kab'e ab'q'i toj tjaxjala a mlay b'ant tok q'oyet maqb'il kytzi.
  • B'a'nx txi'ya tuk'el jun ajq'anil tu'n tok ka'yina. b'a'nx qanina qa at jun at yab'il ti'j se'nku tzjo'l moqa tqul, kyaq moqa kyixk'oj tu'n t-xewin kyoja kab'e k'loj q'ij lu'. Q'umanxa kye ttxokenja tu'n tok kymilo'n tkyaqil mo tmaq'majil kyxmilal na'mtaq kypon kanin. Noq alkye jun xjal at kyaq ti'j, moqa at txqantl tx'u'j yab'il ti'j ex qa oje ten tk'atz jun xjal tok COVID-19 ti'j, il ti'j tu'n tkyej ten tja.
  • Q'imila jun yek'b'il tx'u'j yab'il. Qa oje tz'ok q'oyet tq'anmela moqa mi'na, ja'ku b'ant tklonte tib'a twutz jun yab'il ajqa ma tz'el tiq'ina jun yek'b'il te qa at yab'il ti'ja moqa mi'na toj oxe q'ij na'mtaq tu'n txi'ya toj chemb'il. Ate' yekb'il nchi b'ant qja ax q'ij tu'n txi'ya toj tchemb'ila. Ex qa mixti' yab'il tok ti'ja aj tetz toj yekb'il, il ti'j tu'n tok tka'yin tib'a aj texa toj chemb'il.
  • Q'onkuxa WA te q'ol tqanil  toj tk'ux yolb'ila smasthpone. Ajo lu' kmojil ti'ja qa matxe tena toj jun temb'il ja' at xjal tok tx'u'j yab'il COVID-19 ti'j ex kxe'l tq'o'n tqanil kye txqantl xjal toj ewjil qa at yab'il kyi'j aj te toj yek'b'il. WA te q'ol tqanil jun tumel tu'n tkoleta twutz tx'u'j yab'il ex mixti' nxi' tyek'in tqanil alkyeya ex ttena kye txqantl xjal                                                                                              

Toj jun chemb'il jpu'n tten

  • Tz'ajb'en maqb'il ttziya. Ajqa matxe tz'ok chmeta kyuk'el txqantl xjal toj jun temb'il jpu'n ex qa mya' tjaya, nxi' q'umet qa il ti'j tu'n kyaqil tu'n tok kyq'o'n maqb'il kytzi, tzmaxa qa jotx moqa nim kyb'aj tok kyq'anmel moqa kytoch'. B'a'nx laq'ona maqb'il tzi'b'aj tu'tzin txi' tq'ona te jun xjal a mixti' tetz tok moqa mi'na na'n tu'n ttzaj tiq'in tja.
  • B'a'nx txjon tq'ob'a. Ajqa mixti' tx'ajb'el q'ob'aj, b'a'nx q'ona ch'ak q'anmel te q'ob'aj.
  • B'a'nx tz'el tlaq'b'in ex tpa'n tib'a kyi'j txqantl ex mi'na tz'ok laq'ey anqayin. Toj tkyaqil amb'il, b'anx tz'el tlaq'b'in ex tpa'n tib'a qaq 6 txol qqan, axixja kytxlaj xjal ja'ku tz'ok lemtz'ej tx'u'j yab'il COVID-19 kyi'j moqa aye na'm tok q'o'n kyq'anmel moqa kytoch'.
  • B'a'nx jqon tka'yb'ila. B'anx jqon kyi'j tka'yb'ila ja' kchi k'wel te'na xjal tu'n mi'na kub' juple kyxew tojxe ja.
  • B'a'nx txjona toj ja. B'anx txoja toj tjaya ja' chi k'wel tena xjal na'mtaq kykanen ex aj kyaj kyja.

Aj tel b'aj jun tchemb'ila jpu'n tten h

  • B'anx txjoj tq'ob'a (juntl majl). Txjomil tq'ob'a toj nim amb'il tuk'el a' ex q'eq.
  • B'a'nx txjon toj tjaya. B'a'nx txjon toj tjaya jni' tixti' ma b'aj kytzyu'n ttxokenja, se'nku jni' mex, q'uqb'el, tjpel ja ex toj jatz'alb'il. Tnejil tuk'e a' ex q'eq, ex tuk'el q'anmel txjob'il toj ja te kyimsil yab'il.
  • B'a'nx ka'yina qa at yab'il xtna'nteya. Ajqa at yab'il xtna'nteya, q'imila yek'b'ilte. aj qa at jun xjal txokenj at yab'il setz ti'j, b'a'nx q'umana tqanil kye txqantl xjal majqex xi ten tuk'eya toj chemb'il. B'a'n b'ina txqantl tqanil qa ja'ku tz'ok tx'uj yab'il ti'ja.